İngilizce haftanın günleri: Monday’den Sunday’e telaffuzla
Hızlı cevap
İngilizcede haftanın günleri: Monday (pazartesi), Tuesday (salı), Wednesday (çarşamba), Thursday (perşembe), Friday (cuma), Saturday (cumartesi), Sunday (pazar). En zor olan “Wednesday” telaffuzudur, İngilizcede “WENZ-dee” gibi söylenir, ortadaki “d” okunmaz. İngilizcede takvimlerde hafta pazarla başlar, ama günlük iletişimde pazartesi “ilk iş günü”dür.
İngilizce, dünyada en yaygın kullanılan ortak dildir: Ethnologue’un 2024 verilerine göre yaklaşık 1,5 milyar kişi onu ana dil veya ikinci dil olarak konuşur. Haftanın günlerinin adları, İngilizce öğrenenlerin en erken ihtiyaç duyduğu konulardan biridir. Programlar, randevu ayarlama, e-postalar ve sosyal medya bu kelimelere dayanır.
İngilizce gün adları iki kaynaktan gelir: Cermen mitolojisi (İskandinav tanrıları) ve Roma gezegen sistemi. Bu, onları hem özel hem de akılda kalıcı yapar. Monday (Ay günü) ve Sunday (Güneş günü) doğrudan gök cisimlerine işaret eder. Tuesday, Wednesday, Thursday ve Friday Cermen tanrılarının adlarını taşır: Tyr, Woden, Thor ve Frigg. Saturday ise Latince Saturnus adının doğrudan devamıdır.
"The names of the days in English preserve a fascinating blend of Roman planetary tradition and Germanic theological replacement, a linguistic fossil of two cultures meeting."
(David Crystal, The Cambridge Encyclopedia of the English Language, 3. kiadás, 2019)
Bu rehber, her günü telaffuz, etimoloji ve kültürel bağlamla anlatır. Böylece İngilizcede güvenle kullanırsın.
Haftanın günleri İngilizce, tablo
Monday , Pazartesi
Monday, Eski İngilizce Mōnandæg (Ay günü) kelimesinden gelir. Ay, yani moon, İngilizcede haftanın ilk gününü işaret eder. Bu, çoğu Cermen dilinde de böyledir. Türkçede de pazartesi haftanın başlangıcını çağrıştırır, yani mantık benzerdir ama dayanak farklıdır.
Telaffuz ipucu: vurgu ilk hecededir, MUN-day, “mon-DAY” değil. Türkçe konuşanlar bazen ikinci heceyi vurgular. Bu, ana dili İngilizce olanlara tuhaf gelir.
Tuesday , Salı
Tuesday, Eski İngilizce Tīwesdæg kelimesinden gelir. Tyr (başka bir yazımla Tiw), Cermen mitolojisinde savaş tanrısıydı. Kuzey geleneğinin en eski figürlerinden biridir. Latince karşılığı Mars günüydü (dies Martis). Roman dillerindeki martedi, mardi, martes biçimleri buradan gelir.
Telaffuz: TYOOZ-day. “TUE” harf grubunun okunuşu Türkçe konuşanlar için sürpriz olabilir. “tü-ez-dey” değil, özellikle Britanya İngilizcesinde “tyuzdey” gibidir.
Wednesday , Çarşamba
Wednesday, Eski İngilizce Wōdnesdæg kelimesinden gelir, Woden’ın (İskandinav Odin) günüdür. Woden, Cermen mitolojisinin baş tanrısıdır. Bilgeliğin, savaşın ve ölülerin efendisidir. Yazımda görülen “d” harfi sessizdir. Bu, kelimeyi İngilizce öğrenenler için ünlü bir tuzak yapar.
⚠️ Wednesday telaffuzu: sessiz 'd'
“Wednesday” telaffuzu WENZ-day /ˈwɛnzdeɪ/, “wed-nez-day” değildir. Ortadaki “d” tamamen sessizdir. Birçok öğrenci yıllarca yanlış söyler, çünkü harfler yanıltır. Eski İngilizce biçim Wōdnesdæg idi. Orta Çağ’daki telaffuz kısaltmaları konuşmada “d” sesini düşürdü, yazım ise korudu.
Thursday , Perşembe
Thursday, Eski İngilizce Þūnresdæg kelimesinden gelir, Thor’un günüdür. Thor, gök gürültüsü ve şimşek tanrısıdır. Cermen mitolojisinin en popüler figürlerinden biridir. Latince karşılığı Jüpiter günüydü (dies Iovis). İki tanrı mitlerde benzer rol taşır.
Telaffuz zorluğu: “Th” sesi /θ/. Dilini üst dişlerin hemen arkasına koy ve nefes ver. THURZ-day. Türkçedeki “s” gibi duyulabilir ama dişlerin arasında üretilir. Bu ses, Türkçe konuşanlar için zorlayıcıdır.
Friday , Cuma
Friday, Eski İngilizce Frīgedæg kelimesinden gelir, Frigg’in (veya Freya’nın) günüdür. Frigg, Odin’in eşiydi. Bereket ve aşk tanrıçasıydı. Latince dies Veneris (Venüs günü) aynı rolü işaret eder. İki tanrıça da aşk ve güzellikle ilişkilidir.
Cuma, İngiliz kültüründe özel bir yere sahiptir. İş haftasının biter, eğlence ve sosyallik başlar. İngilizce TGIF (Thank God It's Friday , “İyi ki cuma”) ifadesi iş yerlerinde çok alıntılanan bir slogana dönüştü.
Saturday , Cumartesi
Saturday, adı doğrudan Latince bir gezegen adına dayanan tek gündür: Saturnus. Eski İngilizce biçimi Sæternesdæg idi. Diğer Cermen gün adlarından farklı olarak burada Cermen tanrısıyla değiştirme olmadı. Saturnus adı İngilizcede kaldı.
Buna karşılık İspanyolca ve İtalyanca sábado ve sabato İbranice Shabbat kelimesinden gelir. Bu, İngilizce ile Roman dillerinin aynı güne farklı kültürel yollardan ulaştığını gösterir.
Sunday , Pazar
Sunday, Eski İngilizce Sunnandæg (Güneş günü) kelimesinden gelir. Güneş, yani sun, tüm sistemin merkezidir. Antik çağlarda en önemli gök cismiydi. Latince dies Solis (Güneş günü) asıl biçimdi. Hristiyan reformu bunu dies Dominica’ya (Rabbin günü) çevirdi. Roman dilleri bunu korudu (dimanche, domingo, domenica).
Kısaltmalar ve takvimler
İngilizce takvimlerde ve çizelgelerde günler kısaltılır. Bunları e-postalarda, takvim uygulamalarında ve medyada bilmek önemlidir.
🌍 İngilizcede hafta ne zaman başlar?
Amerikan takviminde hafta pazarla (Sunday) başlar. Bu yüzden Amerikan takvim uygulamalarında Sunday ilk sütundur. Avrupa ISO 8601 standardına göre hafta pazartesiyle (Monday) başlar. Bu, Birleşik Krallık ve Avustralya için de geçerlidir. Yurt dışındaki bir iş arkadaşıyla program yaparken, hangi takvim biçimini kullandığını kontrol et. Böylece yanlış anlaşılmaları önlersin.
Günlerle ilgili faydalı ifadeler
İngilizcede günlerin kullanımıyla ilgili bazı dil bilgisi özellikleri vardır. Bunlar Türkçeden farklıdır. En önemli fark şudur: İngilizcede “pazarteside” gibi ek yoktur. Bunun yerine “on” edatı kullanılır.
“This Monday” vs. “next Monday”, önemli fark
Türkçe düşünerek öğrenenler için this Monday ve next Monday farkı bazen karışır. Ana dili İngilizce olanlar genelde şöyle anlar:
- This Monday = en yakın gelen pazartesi (pazar günüysen yarın)
- Next Monday = ondan sonraki pazartesi (bir hafta sonra)
Bu, bölgeye ve bağlama göre değişebilir. Emin olmak istersen tarihi ekle: “Monday the 10th”, böylece yanlış anlaşılma kalmaz.
“On Monday” vs. “on Mondays”, tek seferlik vs. düzenli
İngilizcede tekil (on Monday) belirli bir pazartesiyi anlatır. Çoğul (on Mondays) düzenli, tekrarlanan bir olayı anlatır. Türkçe karşılıkları: “pazartesi günü” ve “pazartesileri”.
Kültürel farklar
🌍 Pazar mı pazartesi mi, haftanın başladığı yer
Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada’da takvim pazarla başlar. Bu Sunday-start düzeni, Avrupalı göçmenler ve uluslararası öğrenciler için şaşırtıcı olabilir. Google Calendar varsayılanı ülkeye göre değişir: ABD’de Sunday-start görünür. Türkiye’de ve AB’nin çoğu ülkesinde Monday-start görünür. Bir Amerikalıyla İngilizce iletişim kurarken şuna şaşırma: “hafta sonu” onlar için cumartesi ve pazardır, ama takvimde pazar ilk gündür.
TGIF , Thank God It's Friday
TGIF (Thank God It's Friday , “İyi ki cuma”) en yaygın İngilizce kültürel göndermelerden biridir. 1970’lerden beri pop kültürde yaşar. İngilizce konuşulan iş kültürünün neredeyse sembolü oldu. Filmlerde, dizilerde, ofis e-postalarında ve sosyal medyada duyarsın. TGI Fridays restoran zinciri de adını bu ifadeden alır.
Black Friday
Black Friday (Kara Cuma), ABD’de Şükran Günü’nden sonraki cumadır. Her yıl ABD’nin en büyük alışveriş günüdür. İfade artık küresel olarak yaygınlaştı. Türkiye’de de birçok e-ticaret sitesi bunu benimsedi. Kasım sonunda İngilizce ilanlara bakarsan bu ifadeyi kesin görürsün.
İngilizcede “hafta içi”: weekday ve workday
Türkçede “hafta içi” hem pazartesi-cuma günlerini, hem de tatil olmayan sıradan günleri anlatabilir. İngilizcede weekday (hafta içi gün) ve workday (iş günü) biraz farklıdır. Weekday pazartesiden cumaya kadardır. Workday daha çok fiili çalışma gününü ve çalışma süresini vurgular. Business day ise özellikle kurumların ve resmi yerlerin açık olduğu günleri anlatır.
Günler cümle içinde
Aşağıdaki tablo, İngilizce gün adlarının doğal cümlelerde nasıl geçtiğini gösterir. Bu, söz dizimini ve “on” kullanımını anlamana yardım eder.
| Türkçe | İngilizce |
|---|---|
| Pazartesi görüşürüz. | We're meeting on Monday. |
| Çarşambaları genelde spor yaparım. | I usually work out on Wednesdays. |
| Mağaza pazar günü kapalı. | The store is closed on Sunday. |
| Geçen perşembe doktora gittim. | I went to the doctor last Thursday. |
| Gelecek cuma seyahat ediyoruz. | We're traveling next Friday. |
| Hafta sonu iş yok. | There's no work on the weekend. |
| Pazartesiden cumaya çalışırım. | I work Monday to Friday. |
| Cumartesi için plan ne? | What's the plan for Saturday? |
Telaffuz zorlukları
Türkçe konuşanlar için İngilizce gün adlarında iki şey düzenli olarak zor olur: Wednesday kelimesindeki sessiz “d” ve Thursday kelimesindeki /θ/ sesi.
💡 Wednesday ve Thursday , en büyük iki tuzak
Wednesday /ˈwɛnzdeɪ/: “WENZ-day” diye söyle, asla “WED-nez-day” deme. Harflere güvenme. Yardımcı olursa bir hatırlatıcı kullan: “Wen-z-day”, “z” sesi sorunlu kısmı atlatır.
Thursday /ˈθɜːrzdeɪ/: “Th” sesi /θ/ Türkçe konuşanlar için en büyük zorluktur, çünkü Türkçede yoktur. Teknik: dil ucunu üst dişlerin hemen arkasına koy ve hava üfle. Yavaş yavaş dene: “th-th-Thursday.” Zamanla otomatikleşir.
İngilizcede her gün adı “-day” ile biter. Bu, Eski İngilizce dæg (gün) kelimesinden gelir. Tüm Cermen dillerinde korunmuştur. Almancada -tag (Montag, Dienstag...), Hollandacada -dag (maandag, dinsdag...) vardır. Hepsi aynı kökten gelir. Başka Cermen dilleri biliyorsan bu benzerlik ezberlemeyi kolaylaştırır.
Günlerin telaffuz özeti:
| Gün | IPA | Türkçe telaffuz ipucu |
|---|---|---|
| Monday | /ˈmʌndeɪ/ | MAN-dey |
| Tuesday | /ˈtjuːzdeɪ/ | TYUZ-dey |
| Wednesday | /ˈwɛnzdeɪ/ | WENZ-dey (’d’ sessiz) |
| Thursday | /ˈθɜːrzdeɪ/ | THURZ-dey (dil üst dişlerin arkasında) |
| Friday | /ˈfraɪdeɪ/ | FRAY-dey |
| Saturday | /ˈsætərdeɪ/ | SAT-ır-dey |
| Sunday | /ˈsʌndeɪ/ | SAN-dey |
Gerçek İngilizce içeriklerle pratik yap
Haftanın günlerini en iyi, gerçek İngilizce içeriklerde gördüğünde öğrenirsin. Filmlerde, dizilerde ve podcastlerde doğal bağlamda duyarsın. Bir karakter “See you on Friday” der. Böylece hem telaffuzu duyarsın hem de cümleyi anlarsın.
Wordy, etkileşimli altyazılarla İngilizce film ve dizi izlemeyi mümkün kılar. Bir gün adı geçtiğinde üzerine dokun. Hemen yazılı biçimi, telaffuz bölümü ve çeviriyi görürsün. Bu yöntem, tek başına ezberlemekten daha etkilidir. Çünkü beynin kelimeyi bağlama bağlar.
En iyi İngilizce filmler öneri listemizde günlük İngilizce kelime dağarcığı için uygun yapımlar bulursun. Buna günler, tarihler ve program ayarlama da dahildir. Bu içerikler dinleyerek anlamayı güçlendirir.
Sıkça Sorulan Sorular
Haftanın günleri İngilizce nasıl söylenir?
Wednesday doğru telaffuz nasıl yapılır?
Çarşamba neden İngilizcede Wednesday deniyor?
Haftanın günleri İngilizcede nasıl kısaltılır?
İngilizcede hafta pazartesi mi pazar mı başlar?
Kaynaklar ve Referanslar
- Crystal, David (2019). The Cambridge Encyclopedia of the English Language. Cambridge University Press, 3. baskı.
- Oxford English Dictionary (2025). oed.com, gün adlarının etimolojileri.
- Merriam-Webster Dictionary (2026). merriam-webster.com.
- Ethnologue (2024). English: World Language Status, 27. baskı.
Wordy ile öğrenmeye başla
Gerçek film klipleri izle, izlerken kelime dağarcığını geliştir. İndirmesi ücretsiz.
