Dagen van de week in het Engels: maandag tot en met zondag met uitspraak

Engels is de meest gebruikte lingua franca ter wereld. Volgens de Ethnologue-data van 2024 spreken bijna 1,5 miljard mensen het als eerste of tweede taal. De namen van de dagen zijn een van de eerste dingen die je nodig hebt als je Engels leert, roosters, vergaderplanning, e-mail en sociale media leunen allemaal op deze woorden.

Engelse dagnamen combineren twee bronnen: Germaanse mythologie (Noordse goden) en het Romeinse planetenstelsel. Dat maakt ze zowel bijzonder als makkelijk te onthouden. Monday (Moon’s day) en Sunday (Sun’s day) verwijzen direct naar hemellichamen. Tuesday, Wednesday, Thursday en Friday bewaren de namen van Germaanse goden: Tyr, Woden, Thor en Frigg. Saturday stamt rechtstreeks af van de Latijnse planeetnaam Saturnus.

"The names of the days in English preserve a fascinating blend of Roman planetary tradition and Germanic theological replacement, a linguistic fossil of two cultures meeting."

(David Crystal, The Cambridge Encyclopedia of the English Language, 3rd edition, 2019)

Deze gids neemt elke dag door met uitspraak, etymologie en culturele context, zodat je ze met vertrouwen in het Engels kunt gebruiken.

Dagen van de week in het Engels, tabel

Monday, Monday

Monday komt van het Oudengelse Mōnandæg (Moon’s day). De maan, moon, markeert de eerste dag van de week in het Engels, net als in de meeste Germaanse talen. In het Engels verwijst Monday naar de maan, dus de logica is hemels.

Uitspraaktip: leg de klemtoon op de eerste lettergreep, MUN-day, niet "mon-DAY". Veel leerlingen leggen de klemtoon op de tweede lettergreep, dat klinkt vreemd voor moedertaalsprekers.

Tuesday, Tuesday

Tuesday komt van het Oudengelse Tīwesdæg. Tyr (ook gespeld als Tiw) was de Germaanse oorlogsgod, een van de oudste figuren in de Noordse traditie. Het Latijnse equivalent was de dag van Mars (dies Martis), daarom hebben Romaanse talen vormen als martedi, mardi, martes.

Uitspraak: TYOOZ-day. De lettergroep "TUE" verrast veel leerlingen. Het is niet "too-ez-day", het ligt dichter bij "tyooz-day", vooral in het Brits-Engels.

Wednesday, Wednesday

Wednesday komt van het Oudengelse Wōdnesdæg, de dag van Woden (de Scandinavische Odin). Woden is de oppergod in de Germaanse mythologie, verbonden met wijsheid, oorlog en de doden. De "d" die in de spelling staat, is stil, dat maakt dit woord een bekende valkuil voor leerlingen van het Engels.

Thursday, Thursday

Thursday komt van het Oudengelse Þūnresdæg, de dag van Thor. Thor, de god van donder en bliksem, is een van de populairste figuren in de Germaanse mythologie. Het Latijnse equivalent was de dag van Jupiter (dies Iovis), de twee goden hadden een vergelijkbare rol in de mythologie.

Uitspraakuitdaging: de "Th"-klank /θ/. Zet je tong net achter je bovenste tanden en blaas lucht uit. THURZ-day. Voor leerlingen kan het een beetje als een "s" klinken, maar je maakt het met de tong tussen de tanden. Dit is een van de lastigste klanken voor veel leerlingen.

Friday, Friday

Friday komt van het Oudengelse Frīgedæg, de dag van Frigg (of Freya). Frigg was de vrouw van Odin, een godin die verbonden is met vruchtbaarheid en liefde. Het Latijnse dies Veneris (de dag van Venus) had dezelfde rol, beide godinnen worden gekoppeld aan liefde en schoonheid.

Friday heeft een speciale rol in Engelstalige cultuur: het einde van de werkweek en het begin van vrije tijd en sociaal leven. De Engelse uitdrukking TGIF (Thank God It's Friday, "Thank God it’s Friday") werd een van de meest geciteerde slogans op de werkvloer.

Saturday, Saturday

Saturday is de enige dag waarvan de naam direct uit een Latijnse planeetnaam komt: Saturnus. De Oudengelse vorm was Sæternesdæg. Anders dan bij de andere Germaanse dagnamen kwam hier geen vervanging door een Germaanse god, Saturnus bleef in het Engels.

Spaans en Italiaans sábado en sabato komen daarentegen van het Hebreeuwse Shabbat. Dit laat zien dat het Engels en de Romaanse talen dezelfde dag via verschillende culturele routes bereikten.

Sunday, Sunday

Sunday komt van het Oudengelse Sunnandæg (Sun’s day). De zon, sun, is het centrum van het zonnestelsel, en in de prehistorie was het het belangrijkste hemellichaam. Het Latijnse dies Solis (Sun’s day) was de oorspronkelijke vorm, die christelijke hervorming veranderde in dies Dominica (de dag van de Heer), Romaanse talen behielden dat (dimanche, domingo, domenica).

Afkortingen en kalenders

In Engelse kalenders en roosters verschijnen dagen vaak in afgekorte vorm. Je moet deze kennen voor e-mails, agenda-apps en media.

Handige zinnen met dagen

In het Engels heeft het gebruik van dagen een paar grammaticale gewoontes die verschillen van veel andere talen. Het belangrijkste punt: het Engels voegt geen uitgangen toe zoals bij "on Monday" via verbuiging. In plaats daarvan gebruikt het het voorzetsel "on".

"This Monday" vs. "next Monday", een belangrijk verschil

Voor veel leerlingen kan het verschil tussen this Monday en next Monday onduidelijk voelen. Moedertaalsprekers van het Engels begrijpen het vaak zo:

• This Monday = de eerstvolgende Monday (als het Sunday is, dan morgen)
• Next Monday = de Monday daarna (een week later)

Dit kan per regio en context verschillen. Als je zeker wilt zijn, voeg de datum toe: "Monday the 10th", dat haalt elke dubbelzinnigheid weg.

"On Monday" vs. "on Mondays", eenmalig vs. regelmatig

In het Engels verwijst het enkelvoud (on Monday) naar één specifieke Monday. Het meervoud (on Mondays) verwijst naar een regelmatige, herhaalde gebeurtenis.

Culturele verschillen

TGIF, Thank God It's Friday

TGIF (Thank God It's Friday, "Thank God it’s Friday") is een van de meest voorkomende Engelstalige culturele verwijzingen. Het zit in de popcultuur sinds de jaren 1970. Het werd een symbool van Engelstalige werkcultuur. Je hoort het in films, series, kantoor-e-mails en sociale media. De restaurantketen TGI Fridays heeft zijn naam ook van deze uitdrukking.

Black Friday

Black Friday (Black Friday) is de Friday na Thanksgiving in de Verenigde Staten. Het is elk jaar de grootste winkeldag in de Verenigde Staten. De term is wereldwijd verspreid, en de meeste webwinkels in Hongarije gebruiken hem ook. Als je eind november Engelstalige advertenties bekijkt, zie je deze frase zeker.

Weekday in het Engels: weekday en workday

In het Engels zijn weekday (een dag die geen weekend is) en workday (een werkdag) twee licht verschillende ideeën. Weekday loopt van Monday tot Friday. Workday verwijst vaker naar je echte werktijden. Business day betekent specifiek dagen waarop bedrijven en kantoren open zijn.

Dagen in zinnen

De tabel hieronder laat zien hoe Engelse dagnamen in natuurlijke zinnen voorkomen. Dit helpt je de woordvolgorde en het gebruik van het voorzetsel "on" te begrijpen.

Uitspraakuitdagingen

Voor veel leerlingen zorgen Engelse dagnamen regelmatig voor problemen op twee punten: de stille "d" in Wednesday en de /θ/-klank in Thursday.

In het Engels eindigt elke dagnaam op "-day". Dit komt van het Oudengelse dæg (day), en het bleef in alle Germaanse talen. In het Duits is het -tag (Montag, Dienstag...), in het Nederlands is het -dag (maandag, dinsdag...), allemaal dezelfde wortel. Dit parallel kan je helpen de dagen te onthouden als je andere Germaanse talen kent.

Samenvatting van de uitspraak per dag:

Oefenen met echte Engelse content

Je leert de dagen van de week het best als je ze tegenkomt in echt Engelstalig materiaal. Gebruik films, series en podcasts waarin ze in natuurlijke context voorkomen. Een personage zegt: "See you on Friday", en je hoort de uitspraak en begrijpt de zin tegelijk.

Wordy laat je Engelse films en series kijken met interactieve ondertitels. Als er een dagnaam verschijnt, tik je erop. Je ziet meteen de geschreven vorm, de uitspraakopbouw en de vertaling. Dit werkt beter dan los uit je hoofd leren, omdat je brein het woord aan context koppelt.

In onze gids met de beste Engelse films vind je geselecteerde titels die extra goed werken om alledaagse Engelse woordenschat op gehoor te begrijpen, inclusief dagen, datums en het plannen van afspraken.